SARI NOKTA HASTALIĞI YANİ YAŞA BAĞLI MAKULA DEJENERESANSI NEDİR?
Yaşa bağlı makula dejeneresansı (Sarı Nokta Hastalığı) 50 yaş üzerindeki kişilerde en sık körlük sebebidir. Risk faktörleri arasında ileri yaş, aile hikayesi, ultraviole ışık maruziyeti, sigara, hipertansiyon yer almaktadır. Yaşa bağlı makula dejeneresansı kuru ve yaş tip olma üzere iki gruba ayrılmaktadır. Olguların % 90'ında kuru tip gözlenirken, geri kalan % 10'u yaş tip makula dejeneresansı oluşturmaktadır. Kuru tip makula dejeneresansında retina tabakasında (ağ tabaka) drusen adı verilen metabolik ürünlerin birikimi ile ilk lezyon oluşmaktadır. Ancak belirgin görme kayıpları özellikle yaş tip makula dejeneresansı olgularında gerçekleşmektedir.
Makula dejenerasyonu tamamen körlükle sonuçlanmaz, çoğu hasta kendilerine bakmaya yetecek kadar görmesini korur.
Sarı Nokta Hastalığının Belirtileri Nelerdir?
Bazen bir gözde ileri derecede görme kaybı olduğu halde öteki göz yıllarca sağlam kalabilmektedir. Erken dönemlerde tanı koymak kolay değildir. Ancak her iki göz birden etkilenirse okurken veya çalışırken zorluk hissedilmeye başlanır.
Sarı Nokta Hastalığı Nasıl Tespit Edilir?
Görmeleri iyice bozulana kadar pekçok insan sorunun farkına varmazlar. Göz doktorunuz hastalığın tanısı için şunları kullanır:
- Makulayı oftalmoskop ile inceleyerek,
- Basit görme testi (amsler grid) uyuglayarak,
- Renkli görme testi yaparak,
- Flöresein anjiyografi çekerek retina altındaki anormal damarları ortaya konur.
Kendi görmenizi nasıl test edebilirsiniz:
Amsler Grid (alttaki foto) ile kendinizi kontrol edebilirsiniz.
-Bu amaçla okuma gözlüğünüzü takıp aydınlık bi ortamda 30 santimden çizelgeyi tutunuz.
-Tek gözünüzü kapatınız.
-Açık olan gözünüz ile merkezdeki noktaya bakın.
-Ortaya bakarken çizelgedeki tüm çizgilerin düz olup olmadığına dikkat edin.
-Diğer gözlede aynısını tekrarlayın.
-Herhangi bir bölge çizelgede bulanık yada bozuk gözüküyorsa göz doktorunuza başvurun.
(Test Resmini
Büyütmek İçin TIKLA)
Sarı Nokta Hastalığına Karşı Yağlı Balık
İngiliz bilim adamlarının araştırması, retinada lekeler oluşturarak görme bozukluğu yaratan makula dejenerasyonu ya da halk arasındaki adıyla "sarı nokta" hastalığını konu alıyor.
3 bin kişinin katıldığı araştırma, uskumru ve ton balığı türü yağlı balıklarda bulunan Omega-3 maddesinin hastalığın hem erken hem de ilerleyen safhalarında etkili olduğunu ortaya koydu.
Buna göre Omega-3 bu hastalığı yavaşlatıyor, hatta bazen tamamen durdurabiliyor.
Bundan önceki araştırmalar da Omega-3'ün, sarı nokta hastalığına yakalanma riskini üçte bir azaltabileceğini ortaya çıkarmıştı.
Vitamine dikkat
Doktorlar ayrıca içlerindeki şekeri daha yavaş salan gıdalar tüketmenin ve antioksidanlar, C vitamini ve çinko gibi ek vitaminler almanın hastalığı ileri safhalarında neredeyse yarı yarıya yavaşlattığını söylüyor.
Ancak hastalığın erken aşamalarında bu tür ek vitaminlerin yarar değil, zarar verdiği görüldü.
Bu vitaminler erken safhalarda tüketildiği takdirde Omega-3'lerin olumlu etkilerini yok ediyor.
Hatta antioksidan vitaminler ile çinko alıp, ayrıca beta karoten içeren sarı ile yeşil sebzeleri her gün bol miktarda tüketenlerde hastalığın ilerleme riskinin %50 arttığı gözlemlendi.
Doktorlar bu nedenle diğer vitaminlerin kullanımı konusunda dikkatli olma uyarısı yapıyor.
Doktorlar ayrıca yağlı balığın da tavsiye edilenden fazla tüketilmemesi gerektiğini, çünkü bu balıklarda az miktarda da olsa bulunan zararlı maddelerin vücutta birikebileceğini söylüyor.
Buna göre halkın çoğu haftada dört kez yağlı balık yiyebilir, ancak hamile olan, hamile kalma riski olan ya da bebek emziren kadınlara haftada iki kezden fazla yağlı balık tavsiye edilmiyor.
Kaynak: BBC