TIP dilinde 'anemi' diye tabir edilen kansızlık, halk arasında az yemekten, yeterli demir içeren gıda almamaktan kaynaklanıyor gibi bilinse de gerçek hiç de öyle değil. Çok iyi yiyen hatta şişman insanlarda da sıkça gördüğümüz bir sorun bu ve yediğinizin miktarı değil içeriği önemli kansızlıktan korunmak için. Bir de şunun üzerine basmak istiyorum, kansızlığın tek nedeni demir eksikliği değil. Vitamin eksiklikleri de kansızlık yapabiliyor, özellikle de B12 vitamini eksikliği. Çocuklukta, ergenlik ve doğurganlık döneminde kansızlık bir nebzeye kadar olağan sayılabiliyor ancak erişkin bir erkekte kansızlık bulgusu görülürse, mide ülserlerinden barsak kanserlerine, lösemi ve lenfomalara kadar uzanan geniş bir yelpazede hastalığı titizlikle ayıklamak gerekiyor.

Sağlıklı beslenin anemiden korunun

Vücudun kan yapımında kullandığı en önemli iki madde demir ve B12 vitamini. Bu maddeleri düzenli olarak almak gerekir, dikkat ederseniz, bolca demiyorum, düzenli diyorum, bu iki madde de vücudumuzda depo edilebilen maddeler ama yine de bir kere de çok miktarda almak yerine düzenli ve az miktarda tüketmek daha etkili, unutmayın vücudunuz sandığınızdan çok daha tutumlu. Demir, kana kırmızı rengini veren 'hemoglobin' adlı maddenin yapısında yer alır, görevi hücrelere oksijen taşımak, karbondioksiti de onlardan uzaklaştırmaktır. Ayrıca enerji üretimi için gereklidir. Eksikliğinde kansızlık ve buna bağlı soluk cilt, halsizlik, yorgunluk, enerji azlığı, soğuğa dayanıksızlık, iştahsızlık, çarpıntı, mide bulantısı görülebilir. Demir, hayvansal gıdaların çoğunda var, kırmızı ve beyaz et, yumurta, kabuklu tahıllar, baklagiller, kayısı, dereotu, susam, üzüm, pekmez ve domates önemli demir kaynakları. Ispanak zannedildiği kadar iyi bir demir kaynağı değil, çünkü içerdiği fitik asit demirin biyoyararlanımını azaltıyor. Demirin hayvansal kaynaklardan alınması daha etkili çünkü emilim daha yüksek. Ayrıca demiri C vitamini ile birlikte almak emilimini artırıyor.

Kansızlık sinir yapıyor

B12 vitamini ise kan yapımında kullanılan en önemli vitamin. Esas olarak sağlıklı sinir sistemi için elzem olan bu vitaminin gebelikte eksik alınması bebekte sinir sisteminde sakatlık dahi yapabiliyor. Neredeyse yalnızca hayvansal gıdalarda bulunan bu madde Shitake mantarı gibi bazı özel bitkilerde de var. Karaciğer, dana yüreği, kuzu böbreği, sığır eti, balık, peynir, süt, tavuk ve hindide, somon ve ton balığı gibi yağlı balıklarda, yumurtada ve peynirde bolca bulunuyor.

EKSİKLİĞİ YORGUNLUK

Yumurta ve süt bile tüketmeyen katı vejeteryansanız mutlaka kan B12 vitamini düzeyine baktırmanız gerekir. Eksikliğinde kansızlık yanı sıra saç ve cilt sorunları, sinirlilik, kabızlık, enerji azlığı, yorgunluk görülebiliyor. Bir de şöyle ilginç bir özelliği var bu vitaminin, mideden emilebilmesi için özel bazı taşıyıcılara ihtiyaç duyuyor ve bazı özel hastalıklarda bu taşıyıcılarda sorun olabiliyor. Bu durumda ağızdan ne kadar B12 vitamini alırsanız alın kana geçmiyor ve eksiklik belirtileri oluşabiliyor. Bu durumlarda iğne olarak veriyoruz bu maddeyi ve bazen kansızlığı düzeltebilmenin tek yolu bu iğneler olabiliyor. O yüzden, kansızlık tespit edildiğinde hemen demir haplarına saldırmamak gerekiyor, bir de öyle bazı özel durumlar var ki demir verilmesi sakıncalı bile olabiliyor, genetik bir kansızlık sebebi olan Akdeniz anemisi gibi. Bu hastalıklarda kişi ne kadar demir alırsa alsın, kan yapımı artırılamıyor ve vücutta biriken demir karaciğerde ve dalakta kalıcı hasarlar oluşturabiliyor.

FOLİK ASİT KAN YAPIMINDA EN ETKİN MADDE

Kan yapımında çok elzem olan diğer bir madde de folik asit. Gıda işlemlerine çok duyarlı, doğal işlenmemiş gıdalardan alınması gerekiyor. En bol yeşil yapraklı sebzelerde bulunuyor, zaten ismini de Latince'de 'yeşil yaprak' anlamına gelen 'folium' sözcüğünden alıyor. Kan yapımı yanı sıra hücre büyüme ve yenilenmesi için zorunlu bir madde olduğu için çocuklarda, hamilelerde ve sedef gibi kronik cilt hastalıklarında düzenli alımı çok önemli. Bu maddenin de hamilelikte eksikliği sakat doğumlara yol açabiliyor.

Kansızlıkta beslenme düzenlenmesi ve sebebe yönelik tedavi yanında doğal birtakım desteklerle de kan yapımı hızlandırılabiliyor. Birçok kansızlık tipinde kullanılan en önemli doğal destek arı poleni ve siyah üzüm ekstresi. Yapılan bilimsel deneylerin birinde, klasik kansızlıkta, günde bir çay kaşığı arı polenini düzenli tüketmenin, bir ay içerisinde alyuvar sayısını 500.000 adet artırdığı saptanmış, bu da yarım litre yeni kan demek. Birçok sorunda olduğu gibi kansızlıkta da hemen ilaçlara saldırmayın, kendinizi doğaya emanet edin, sağlıkla kalın.

- Demir Eksikliği Nasıl Giderilir? 
- Çocuklarda Demir Eksikliği ve Tedavisi 
- Yorgunluk 
- Kronik Yorgunluğu Gideren Bitkiler 
- Kronik Yorgunluk Sendromu Fibromiyalaji 
- Yorgunluğu Gideren Doğal Formüller (Ender Saraç) 
- Kadınlarda Kansızlık
- Kendimi Yorgun Hissediyorum
- Kadınlarda Kansızlık
- Kansızlığa Karşı Kına Kürü

Mercimek Meme Kanserine Karşı